Hashimotov tireoiditis

Hashimotov tireoiditis je kronična, autoimuna upala štitnjače s limfocitnim prožimanjem. Nalazi se bezbolno uvećanje štitnjače uz simptome hipotireoze. Dijagnoza se temelji na dokazu visokog tira protutijela na tireoidnu peroksidazu. U pravilu je potrebna trajna nadoknada tiroksina.

Hashimotov tireoiditis je vjerojatno glavni uzrok primarne hipotireoze. Dva puta je češći u žena. Incidencija raste s dobi i u osoba s kromosomskim poremećajima, poput Turnerova, Downova i Klinefelterova sindroma. Česta je pozitivna obiteljska anamneza na bolesti štitnjače.

Hashimotov tireoiditis je, poput Gravesove bolesti, ponekad praćen drugim autoimunim bolestima, kao što su Addisonova bolest, DM tipa 1, hipoparatireoza, vitiligo, rana pojava sjedina, perniciozna anemija, kolagenoze (npr. RA, SLE, Sjögrenov sindrom) i Schmidtov sindrom (Addisonova bolest i hipotireoza uz Hashimotov tireoiditis). Povećana je učestalost tumora štitnjače, osobito limfoma. Histološki se nalazi opsežno prožimanje limfocitima s limfoidnim folikulima i ožiljavanjem.

Klinička slika i dijagnoza

Pacijenti navode bezbolno uvećanje štitnjače ili punoću ždrijela. Pregledom se utvrđuje bezbolna, čvrsta, glatka ili čvorasta guša, izrazitije tvrdo–elastične, gumene konzistencije od normalne štitnjače. Mnogi se bolesnici javljaju sa simptomima hipotireoze, premda se ponekad nalazi i hipertireoza.

Traže se nalazi T4, TSH i tireoidnih autoprotutijela; u ranoj fazi bolesti razine T4 i TSH su uredne, uz visoke vrijednosti protutijela na peroksidazu, a rjeđe i na tireoglobulin. Akumulacija radioaktivnog joda bude uvećana, možda zbog manjkave organifikacije uz održano preuzimanje. Kasnije se razvija hipotireoza s niskim T4, smanjenim nakupljanjem radioaktivnog joda i visokim TSH. Obrada u smislu autoimunih bolesti opravdana je samo na osnovi kliničkih znakova.

Liječenje

Ponekad je hipotireoza prolazna, ali većina bolesnika treba doživotnu supstituciju, obično L–tiroksinom, 75–150 μg PO 1×/dan.